Yayalara Kesilen Cezalar 2026
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 68. maddesi ve 27 Şubat 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 7574 sayılı Kanun kapsamında yayalara uygulanan cezalar güncellendi. Bu sayfada; yayanın hangi durumlarda ceza alacağını, 2026 yılı güncel ceza tutarlarını, sorgulama yöntemlerini ve itiraz yollarını eksiksiz bulabilirsiniz.
Yayalara Trafik Cezası Nedir ve Neden Verilir?
Yayalar, trafiğin aktif katılımcıları olarak 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu kapsamında hem haklara hem de yükümlülüklere sahiptir. Kanunun 68. maddesi, yayaların karayolunda nasıl hareket etmesi gerektiğini ayrıntılı biçimde düzenlemektedir. Bu madde kapsamındaki kurallara uyulmaması hâlinde trafik idarî para cezası uygulanmaktadır.
Kamuoyunda yerleşik olan “yaya her zaman haklıdır” anlayışı hukuken mutlak değildir. Yayaların da kurallara uyması zorunludur; aksi hâlde hem para cezasıyla muhatap olurlar hem de trafik kazasında tali ya da asli kusurlu sayılarak tazminat haklarından yararlanamayabilirler.
2026 Yılı Yaya Cezaları Ne Kadar?
Yayalara uygulanan cezalar, 2026 yılı yeniden değerleme oranı (%95) ve 27 Şubat 2026 tarihli 7574 sayılı Kanun değişiklikleri çerçevesinde güncellendi. Aşağıdaki tabloda ihlal türlerine göre 2026 yılı ceza tutarları yer almaktadır:
| İhlal Türü | Kanun Maddesi | Para Cezası (2026) | İndirimli (15 gün) |
|---|---|---|---|
| Yaya geçidi veya kavşak dışından karşıya geçmek (100 m içinde geçit varken) | KTK 68/1-b | 1.246 TL | 934,50 TL |
| Taşıt yolunun kenarından yürümeyip şeridin içinden yürümek | KTK 68/1-a-1 | 1.246 TL | 934,50 TL |
| Yaya yolu olmayan karayolunda araçlarla aynı yönde (sağdan) yürümek | KTK 68/1-a-3 | 1.246 TL | 934,50 TL |
| Kırmızı ışık ihlali (yaya için) | KTK 68 / 47 | 1.246 TL | 934,50 TL |
| Otoyol, tünel veya erişime kontrollü yollara izinsiz girmek | KTK 68/2 | 1.246 TL | 934,50 TL |
Yayalara Ceza Gerektiren İhlaller Nelerdir?
2918 sayılı Kanun’un 68. maddesi kapsamında yayaların uyması gereken kurallar ve bu kurallara aykırılık hâlinde uygulanan yaptırımlar şu şekilde sıralanmaktadır:
1. Yaya Geçidi veya Kavşak Dışından Karşıya Geçmek
Karşıdan karşıya geçmek isteyen yayanın bulunduğu noktaya 100 metre veya daha kısa mesafede yaya geçidi, okul geçidi, üst geçit, alt geçit ya da kavşak varsa yayalar bu güvenli noktaları kullanmak zorundadır. Bu koşullar karşılanmadan taşıt yolunun rastgele bir noktasından geçmek KTK 68/1-b maddesi kapsamında ihlal sayılır ve 1.246 TL idari para cezası uygulanır.
2. Taşıt Şeridinin İçinden Yürümek
Yaya yolu veya banket bulunan karayollarında bu alanların kullanılması zorunludur. Yaya yolu ya da banket yoksa araç trafiğinin karşı yönünden (sol taraftan) yürümek kurala uygun davranıştır. Şerit içine girerek araçların seyir akışını tehlikeye düşürmek idari ceza sebebidir.
3. Araçlarla Aynı Yönde (Sağdan) Yürümek
Yaya yolunun bulunmadığı karayollarında yayalar, araç trafiğine karşı yönde yani sol banket üzerinde yürümelidir. Araçlarla aynı yönde yürümek KTK 68/1-a-3 maddesi kapsamında yasaklanmıştır; zira sürücü arkasından gelen yayayı göremeyebilir ve ciddi kaza riski oluşur.
4. Yaya için Kırmızı Işık İhlali
Sinyalize kavşaklarda ve yaya geçitlerinde yayalar için kırmızı ışık yandığında yola inmek yasaktır. Bu durumda araçlar geçiş önceliğine sahiptir ve yayadan kaynaklanan kaza gerçekleşirse yaya asli kusurlu sayılabilir. İhlal aynı zamanda idari para cezasına da konu olur.
5. Otoyol ve Erişime Kontrollü Yollara İzinsiz Girmek
Otoyollar, ekspresyollar ve trafiğe kontrollü erişim sağlanan köprüler ile tüneller yayaların giremeyeceği alanlardır. Bu alanlara yasal geçiş noktaları dışından giren yayalar hem cezaya muhatap olur hem de olası bir kazada asli kusurlu kabul edilir.
Yaya Cezası Ne Zaman Gelir?
Yaya cezası üç farklı durumda kesilebilir:
- Yerinde tespitle: Trafik polisi veya jandarma personelinin kural ihlalini bizzat görerek tutanak tutması hâlinde ceza anında düzenlenir ve yayaya tebliğ edilir.
- MOBESE/kamera kaydıyla: EGM’nin anlık izleme sistemleri ve EDS kameraları ihlali tespit ettiğinde ceza, kimlik tespiti yapıldıktan sonra tebliğ yoluyla iletilir.
- Trafik kazası sonucunda: Kaza tutanağı hazırlanırken yayaya atfedilen kusur nedeniyle idari para cezası kesilebilir ve bu durum tazminat hesaplamalarını doğrudan etkiler.
Yaya Trafik Cezası Sorgulama
Ceza tebliğ edilip edilmediğini veya kayıtlarda cezanın bulunup bulunmadığını aşağıdaki kanallardan öğrenebilirsiniz:
- e-Devlet (turkiye.gov.tr): T.C. kimlik numarası ile giriş yaparak “EGM – T.C. Kimlik Numarasına Göre Ceza Sorgulama” hizmetinden sorgulama yapılabilir.
- EGM resmi sitesi (egm.gov.tr): Trafik cezası sorgulama bölümünden T.C. kimlik numarasıyla erişim sağlanabilir.
- Trafik.gov.tr: Güncel ceza listesi ve sorgulama hizmetlerine erişim mümkündür.
- ALO 155 (Polis İmdat): Telefonla kimlik bilgileri paylaşılarak sorgulanabilir.
- Vergi dairesi veya PTT şubesi: Saymanlar üzerinden borç sorgulama yapılabilir.
Yaya Trafik Cezası Nasıl Ödenir?
Ceza tebliğ edildikten sonra ödeme işlemi birden fazla kanal üzerinden gerçekleştirilebilir.
1. e-Devlet Üzerinden
- e-Devlet’e giriş yapın: T.C. kimlik numaranız ve şifrenizle turkiye.gov.tr adresine gidin.
- Ceza sorgulama: “Emniyet Genel Müdürlüğü → T.C. Kimlik Numarasına Göre Ceza Sorgulama” menüsünü açın.
- Ödeme adımı: Cezayı görüntüledikten sonra banka kartı veya kredi kartıyla ödeme yapabilirsiniz.
2. Diğer Ödeme Kanalları
- GİB resmi sitesi: gib.gov.tr
- Anlaşmalı bankaların internet şubeleri ve mobil uygulamaları
- PTT şubeleri (nakit)
- Vergi daireleri (nakit/kart)
Trafik Cezası Nasıl Ödenir sayfasını ziyaret ederek detaylı ödeme adımlarını takip edebilirsiniz.
Yaya Trafik Cezası Ödenmezse Ne Olur?
Trafik idarî para cezaları, ödenmediği takdirde çeşitli hukuki sonuçlar doğurur. Yayalara kesilen cezalar için de aynı yaptırım mekanizması işler:
- Ceza tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde ödenmezse, borç Vergi Usul Kanunu kapsamında gecikme zammına tabi tutulur.
- Ödeme yapılmaması hâlinde İcra ve İflas Kanunu çerçevesinde icra takibi başlatılabilir.
- Maaş, banka hesabı veya taşınır/taşınmaz mallara haciz uygulanabilir.
- Birikmiş trafik borçları, e-Devlet sorgulamalarında ve kredi değerlendirme süreçlerinde olumsuz kayıt olarak görünebilir.
Yaya Trafik Cezasına İtiraz
Cezanın hatalı ya da haksız uygulandığını düşünüyorsanız yasal itiraz yoluna başvurabilirsiniz.
- İtiraz süresi: Ceza tebliğinden itibaren 15 gün içinde itiraz edilmesi gerekir.
- Başvuru yeri: İhlal tutanağının düzenlendiği yerdeki Sulh Ceza Hâkimliği‘ne dilekçe verilir.
- Gerekli belgeler: İtiraz dilekçesi, T.C. kimlik fotokopisi ve varsa fotoğraf veya teknik kanıt belgeleri.
Trafik cezasına itiraz dilekçesi örneği sayfasını ziyaret ederek cezaya nasıl itiraz edeceğiniz hakkında bilgi alabilirsiniz.
Yaya Kusurlu Sayılırsa Tazminat Hakkı Ne Olur?
2918 sayılı Kanun’un 68. maddesi ve Yargıtay içtihatları uyarınca yayaların trafik kazasındaki kusur durumu tazminat hesaplamalarını doğrudan etkiler. Yaya aşağıdaki ihlallerden birini gerçekleştirdiğinde tali kusurlu ya da bazı hâllerde asli kusurlu sayılabilir:
- 100 metre mesafe içinde yaya geçidi veya kavşak varken geçit dışından geçmek
- Yaya yolu olmayan karayolunda araçlarla aynı yönde (sağdan) yürümek
- Sinyalize yaya geçidinde kırmızı ışıkta yola inmek
- Otoyol, köprü veya tünel gibi yayaların giremeyeceği alanlara izinsiz girmek
- Taşıt yolunun ortasından yürüyerek araç trafiğini tehlikeye düşürmek
Yaya kusurlu kabul edildiğinde mahkeme tarafından belirlenen tazminattan orantılı indirim yapılır. Asli kusur hâlinde ise sürücünün tazminat yükümlülüğü büyük ölçüde ortadan kalkabilir.
Sık Sorulan Sorular
-
Trafik polisi veya jandarmanın kural ihlalini yerinde görmesi ya da MOBESE/EDS kamera sistemlerinin ihlali tespit etmesi hâlinde yaya kimlik bilgileri alınarak tutanak düzenlenir ve ceza tebliğ edilir.
-
100 metre içinde yaya geçidi, alt/üst geçit veya kavşak yoksa yaya, trafiğin seyrek olduğu ve görüş mesafesinin yeterli olduğu bir noktadan dikkatle geçebilir. Ancak en güvenli seçenek her zaman yakın yaya geçidine ya da kavşağa yürümektir.
-
Yaya için kırmızı ışık yanarken araçlar için yeşil ışık yanıyorsa ve çarpma gerçekleşirse yaya asli kusurlu kabul edilebilir. Sürücünün tüm tedbirleri almasına karşın kazayı önleyemediği kanıtlanırsa tazminat yükümlülüğü büyük ölçüde ortadan kalkar.
-
2026 yılında geçerli yeniden değerleme oranı (%95) uygulanarak ceza tutarları güncellenmiştir. Yaya geçidi dışından geçmek gibi temel ihlaller için ceza 2026 itibarıyla 1.246 TL olarak belirlenmiştir.
-
Evet. Otoyollar erişime kontrollü karayolu statüsündedir ve yayaların bu alanlara girmesi yasal olarak yasaktır. Giriş yapılan hâlde idari para cezası uygulanır ve olası kazada yaya asli kusurlu sayılır.
-
Hayır. Yayalara kesilen cezalar idari para cezası niteliğinde olduğundan adli sicile değil, idari kayıtlara işlenir. Ancak ödenmediğinde icra takibine konu olabilir.
-
Tespit yapıldıktan ve kimlik bilgileri sisteme işlendikten sonra ceza genellikle birkaç iş günü içinde e-Devlet sorgulamalarında görünmeye başlar. Tebliğ belgesi ayrıca posta veya e-tebligat yoluyla iletilir.
-
Bu iki ayrı ihlaldir. Yaya geçidinde yayaya yol vermeyen sürücüye 2026 yılında 11.629 TL ceza kesilir. Yaya geçidi dışından geçen yayaya ise 1.246 TL ceza uygulanır.
